TİROİD KANSERİ
Tiroid kanseri, boyunda bulunan tiroid bezinin hücrelerinden gelişen ve genel olarak iyi prognozlu bir kanser türüdür. Kadınlarda daha sık görülür ve çoğu zaman yavaş büyüme eğilimindedir. En yaygın formu folliküler hücrelerden köken alan diferansiyel tiroid kanserleridir.
Alt Türler
- Papiller Tiroid Karsinomu: En sık görülen tiptir. Yavaş ilerler ve genellikle BRAF, RET/PTC gibi genetik değişikliklerle ilişkilidir.
- Folliküler Tiroid Karsinomu: Orta yaşlarda sık görülür; RAS mutasyonlarıyla bağlantılı olabilir.
- Medüller Tiroid Karsinomu: Daha nadir; C hücrelerinden gelişir. Bazı vakalar kalıtsaldır ve RET mutasyonları ile ilişkilidir.
- Anaplastik Tiroid Karsinomu: En agresif ve hızlı ilerleyen tiptir; genelde ileri yaşlarda ortaya çıkar.
- Tiroid Lenfoması: Nadir bir alt türdür; otoimmün tiroidit ile ilişkilidir.
Nedenler
- Tiroid hücrelerinde DNA hasarı ve hücresel çoğalmanın düzenlenmesindeki bozukluklar.
- Radyasyon maruziyeti (çocukluk çağında özellikle önemli bir risk).
- Kalıtsal genetik değişiklikler (RET mutasyonları medüller tipte belirgindir).
- Otoimmün tiroid hastalıkları (Hashimoto tiroiditi bazı alt tiplerle ilişkilidir).
Risk Faktörleri
- Kadın cinsiyet
- İleri yaş (papillerde gençlerde de görülebilir)
- Radyasyon öyküsü
- Ailede tiroid kanseri veya medüller tip için MEN2 sendromu
- Obezite
- İyot eksikliği (özellikle folliküler tipte)
Belirtiler
Erken evrede belirti vermeyebilir. İlerledikçe:
- Boyunda ele gelen sert, büyüyen kitle
- Yutma güçlüğü
- Ses kısıklığı
- Boyun bölgesinde dolgunluk hissi
- Büyümüş lenf bezleri
Korunma
- Gereksiz radyasyon maruziyetinden kaçınma
- Medüller tiroid kanserinde herediter risk için genetik tarama
- Tiroit sağlığının düzenli kontrolü
- İyot yetersizliğinin giderilmesi
